Congresverslag Gordoncongres 29-01-2016

De kracht van actief luisteren

Wat ben ik trots op onze twee collega’s: Lieke Kalhorn en Ellen Bout. Een half jaar geleden hebben de twee dames zich vol enthousiasme gestort op de organisatie van het tweede Gordoncongres: De kracht van actief luisteren. Maanden, weken en dagen hebben ze eraan besteed om alles voor elkaar te krijgen. Mails versturen, bellen, sprekers regelen, goodiebags vullen, programma samenstellen en de dag zelf natuurlijk.

Lieke bijt als dagvoorzitter de spits af en herinnert ons aan het Landelijk Gordoncongres van 2014. Wist je dat de Gordontrainingen al 35 jaar in Nederland worden gegeven? Vanaf de jaren 70 zijn er verschillende generaties opgegroeid en opgevoed met de methode van Dr. Thomas Gordon. Het tweede congres is een mooie aanleiding om te focussen op de essentie: Actief luisteren. Lieke geeft een kernachtige samenvatting van de methode en met een aantal levendige voorbeelden uit haar eigen gezin verduidelijkt ze het actief luisteren. Dat is toch weer wat weggezakt voor een aantal mensen!

gordoncongres-162

Hakim Traidia, de beroemde Sesamstraat-acteur neemt ons mee in verhalenwereld van zijn geboorteland Algerije. In Noord-Afrika worden veel kinderen vermaakt met legendes die van ouder op kind worden doorverteld. Komt zijn passie voor theater daar vandaan? Hakim is autodidact: hij leert zichzelf alles aan. Niks geen boeken, lessen of theorieen. De acteur heeft nog nooit van Gordon gehoord. Wel van de zanger die iedereen wel eens op televisie heeft gezien. Na een aantal ontroerende voorbeelden krijg ik tranen in mijn ogen en daarna moet ik weer lachen. Hakim is meester in iets wat wij luisteren noemen, maar zo noemt hij het niet. Luisteren gaat niet over het toepassen van de juiste technieken. Luisteren doe je vanuit het hart. Met een knappe mime demonstratie eindigt hij zijn presentatie.

Orthopedagoog en auteur van het boek ‘Elk kind is anders’ Jaqueline Crucq-Lokhorst  pleit voor beter luisteren. Volgens Jaqueline krijgen kinderen die aangemeld worden voor psychologische hulp te snel een etiket als ADD, ADHD, biopolaire stoornis of autisme. Een label kan nodig zijn, maar zorgvuldigheid is gewenst. Met een interactieve opdracht voor ons en een aantal sterke voorbeelden onderbouwt ze haar standpunt. Invullen van vragenlijstjes is iets anders dan een zorgvuldig orthopedagogisch onderzoek naar alle factoren rondom de situatie en omgeving van een kind. Ik hoor kernwoorden als rust, geduld en actief kijken. Zijn dat nieuwe vaardigheden? Ik denk dat ik maar gauw het boek ga lezen.

gordoncongres-161   gordoncongres-163   gordoncongres-164

Als laatst heb ik de eer om iets te vertellen over actief luisteren en een bijzonder kind. Als moeder van een speciale dochter heb ik het makkelijk, want er is genoeg om over uit te weiden. Hoe doe je dat als kinderen niet praten, in zichzelf gekeerd zijn of indirect communiceren? Luisteren is niet altijd verwoorden wat iemand letterlijk zegt, maar ook luisteren naar wat iemand niet zegt.

Tijdens de lunch met verse broodjes en jus d’orange signeert Gordontrainer en auteur Saskia Henderson het boek ‘In ons gezin gaat alles prima!’. Jammer dat mijn exemplaar nog thuis ligt.

‘s Middags zijn er twee workshops. Ik ga naar Gordontrainer Fieneke de Jong-Geerlings. In de groep wisselen we ervaringen uit en buigen ons daarna over leerzame opdrachten. De sfeer is prettig en ontspannen. Voordat ik het weet is de tijd om.

Ondertussen gaf Gordontrainer Ellen Bout in haar workshop voor professionals heel mooi aan hoe actief luisteren soms effectiever kan zijn dan confronteren. De jongen die op de BSO veel pestgedrag laat zien is eigenlijk heel verdrietig dat hij niet is overgegaan. Zo zie je maar weer!

We sluiten af met een hapje en een drankje. De Gordonmethode is ‘alive and kicking’ en ik zie tevreden mensen de deur uitstappen met het boek van Saskia in de goodiebag.

Marre Taal

Inhoud Lezing: Elk kind is anders:

Elk kind…
Elke ouder…
Elk gezin…..
Elke relatie…..
Is uniek
Elk Kind heeft behoefte aan respect, aandacht erkenning en empathie

Actief luisteren en kijken naar lastig gedrag:

  • Neem tijd en ruimte om aandachtig te kijken en te luisteren
  • Wat is precies het lastige gedrag? Wie ervaart het als probleem
  • Gezamenlijk zoeken naar achtergrond en betekenis van gedrag
  • Aanpak en oplossing samen met het kind
  • Aanpak baseren op kracht:
    • kans van slagen groter
    • Betrokkenheid groter
    • Zelfvertrouwen groeit
    • Versterkt relatie

Workshop actief luisteren in het Gezin:

Hulpvaardigheden:

  • Aandachtige houding
  • Hummen/zwijgen
  • Hulpzinnetjes Actief luisteren:
    • Zo te horen…….
    • Zo te zien…..
    • Je vindt…..
    • Je voelt…..
    • Als ik goed naar je heb geluisterd…….
  • Verdiepingszinnetjes Actief luisteren, als de eerste emotie erkend is en je wilt de ander verder helpen:
    • Wat maakt je zo….?
    • Hoe is het voor jou….?
    • Wat heb je nodig om……?
    • Hoe zou je dit kunnen oplossen…. ?

Workshop actief luisteren in het Werk:

Actief luisteren is een belangrijk begrip binnen de Gordonmethode. Bij actief luisteren heb je aandacht voor de ander en laat je zien en merken dat je oprecht geïnteresseerd bent. Alleen dan ben je in staat om de ander te helpen.  Actief luisteren is meer dan alleen maar luisteren naar de ander, het is ook de ander helpen om zichzelf te helpen en dit vergroot het zelfvertrouwen weer!  De kracht zit in het feit dat je het kind je volle aandacht en steun geeft zonder dat je zijn probleem overneemt. Actief luisteren zet je in als de ander een probleem heeft en kan kinderen stimuleren tot verder vertellen!

Om goed actief te kunnen luisteren moet je goed kunnen observeren, je proberen te verplaatsen in het kind, wat zegt hij, wat doet hij en wat zou hij voelen?  Geef ook aandacht aan wat er niet wordt gezegd.  Een uitdaging:  confronteren of actief luisteren?! Door actief luisteren kom je er achter wat er speelt en help je het kind, vaak hoef je daarna niet meer te confronteren.  Het kind heeft je op dat moment nodig, help het kind en los het samen op!